حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 4 پاییز 1405 1405 07 01 Identifying and Prioritizing Factors Influencing Financial Innovations to Reduce Stock Price Crash Risk in Banks Listed on the Stock Exchange شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر نوآوری‌های مالی در کاهش ریسک سقوط قیمت سهام در بانک‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار 1 23 10.61838/jafci.255 FA مهدی حسنی گروه مالی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران فاطمه احمدی گروه حسابداری، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران لیدا عزیز پور گروه مدیریت ، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران. رحمت اله محمدی پور گروه حسابداری، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران کارن فتاحی گروه معماری، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران Journal Article 1404/04/05 <p>The study aims to develop a comprehensive model to identify and prioritize factors influencing financial innovations that mitigate stock price crash risk in banks listed on the stock exchange. This mixed-method (qualitative–quantitative) and applied research was conducted in two phases. In the qualitative phase, semi-structured interviews were conducted with 22 financial experts and academic specialists selected through purposive and snowball sampling until theoretical saturation was achieved. Data were analyzed through open, axial, and selective coding, resulting in 96 concepts and 24 categories. In the quantitative phase, a 96-item questionnaire derived from the conceptual model was distributed among institutional shareholders and brokers in the Iranian over-the-counter market. Data analysis was performed using structural equation modeling to examine the model’s fit and validate relationships among variables. The confirmatory factor analysis revealed four central categories—human resource management, organizational culture, IT infrastructure, and external financial resources—as the main drivers of financial innovation. Among causal conditions, interest rate, exchange rate volatility, political and social factors, and transaction transparency had the most significant effects. The model exhibited strong fit indices (RMSEA &lt; 0.05; NFI and CFI &gt; 0.90). Path coefficients indicated that organizational culture (β=0.99) and human resource management (β=0.96) were the strongest determinants in reducing stock price crash risk. Financial innovations supported by advanced technological infrastructure, an innovative organizational culture, skilled human resources, and diversified financial resources play a vital role in preventing stock price crashes in banking institutions. The proposed model provides practical insights for policymakers and banking executives to enhance financial stability and innovation performance within the capital market framework.</p> <p>هدف این پژوهش ارائه مدلی جامع برای شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر نوآوری‌های مالی در راستای کاهش ریسک سقوط قیمت سهام در بانک‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار است. این پژوهش از نوع آمیخته (کیفی–کمی) و از نظر هدف کاربردی است. در بخش کیفی، داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۲۲ نفر از خبرگان، اساتید و متخصصان حوزه مالی گردآوری شد تا حد اشباع نظری حاصل گردد. روش نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و گلوله‌برفی انجام گرفت. داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند و در نهایت ۹۶ مفهوم و ۲۴ مقوله استخراج گردید. در بخش کمی، پرسشنامه‌ای ۹۶ سؤالی بر اساس مدل مفهومی طراحی و بین کارگزاران و سهامداران نهادی بازار فرابورس ایران توزیع شد. تحلیل داده‌ها با بهره‌گیری از مدل معادلات ساختاری و نرم‌افزارهای آماری صورت گرفت تا برازش مدل پیشنهادی و روابط میان متغیرها ارزیابی شود. نتایج تحلیل‌ها نشان داد چهار مقوله‌ی کلیدی شامل مدیریت منابع انسانی، فرهنگ سازمانی، زیرساخت‌های فناوری اطلاعات و منابع مالی خارجی به‌عنوان مقولات محوری در نوآوری مالی نقش دارند. همچنین نتایج مدل معادلات ساختاری حاکی از آن بود که شرایط علّی شامل نرخ بهره، نوسانات ارزی، عوامل سیاسی–اجتماعی و شفافیت معاملات بیشترین اثر را بر متغیرهای محوری دارند. شاخص‌های برازش مدل در سطح مطلوبی قرار داشتند (RMSEA &lt; 0.05، NFI و CFI بالاتر از 0.9). بر اساس ضرایب مسیر، بالاترین تأثیر مربوط به فرهنگ سازمانی (β=0.99) و مدیریت منابع انسانی (β=0.96) بود که نقش تعیین‌کننده‌ای در کاهش ریسک سقوط قیمت سهام ایفا می‌کنند. نتایج تحقیق بیانگر آن است که نوآوری‌های مالی با تکیه بر بهبود زیرساخت‌های فناوری، توسعه فرهنگ سازمانی نوآورانه، ارتقای مهارت‌های انسانی و جذب منابع مالی خارجی می‌توانند ابزار مؤثری برای کنترل ریسک سقوط قیمت سهام در بانک‌ها باشند. این مدل می‌تواند به‌عنوان مبنایی برای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری راهبردی در نظام بانکی و بازار سرمایه ایران مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://jafci.com/index.php/jafci/article/download/255/198