حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 4 تیر 1405 1405 04 01 Asymmetric Effects of Oil Price Fluctuations and the Intensity of Commercial Development on the Consumption of Renewable Energies in Iran آثار نامتقارن نوسانات قیمت نفت و شدت توسعه تجاری بر مصرف انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران 1 18 10.61838/jafci.253 FA فاطمه اقبال منش گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزي،دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. شهريار نصابيان گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزي ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران محمود محمود زاده گروه اقتصاد ، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی ،فیروز کوه، ایران . علیرضا دقیقی اصلی گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزي ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 1404/05/07 <p>This study aims to examine the asymmetric effects of oil price fluctuations, trade development intensity, innovation, and human development on renewable energy consumption in Iran. The research employed a descriptive–analytical approach using time series data from 2001–2020. Oil price volatility was estimated through the EGARCH model, and both short-run and long-run relationships among variables were analyzed using the Nonlinear Autoregressive Distributed Lag (NARDL) model. The main variables included oil price volatility, trade development intensity (exports plus imports to GDP ratio), global innovation index, and human development index. Data were collected from international sources such as the World Bank, EIA, and UNDP. The EGARCH model confirmed significant and stable oil price volatility. NARDL estimations revealed that all variables were statistically significant at the 95% confidence level. In the short run, positive changes in oil price volatility, trade development, innovation, and human development had significant positive impacts on renewable energy consumption, whereas negative changes had adverse effects. In the long run, a 1% increase in trade development, innovation, human development, and oil price volatility led to rises of 1.52%, 1.04%, 0.89%, and 0.68% in renewable energy consumption, respectively. The bounds test confirmed the presence of long-term cointegration among the variables. Trade development emerged as the most influential determinant of renewable energy consumption, followed by innovation, oil price volatility, and human development. The results highlight the need for improved renewable energy policies, enhancement of technological infrastructure, and trade facilitation to strengthen renewable energy utilization in Iran.</p> <p>هدف این پژوهش بررسی آثار نامتقارن نوسانات قیمت نفت، شدت توسعه تجاری، نوآوری و توسعه انسانی بر مصرف انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران است. پژوهش حاضر از نوع توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر داده‌های سری زمانی سال‌های 2001 تا 2020 است. در این مطالعه، نوسانات قیمت نفت با استفاده از مدل EGARCH برآورد شد و سپس برای تحلیل روابط کوتاه‌مدت و بلندمدت میان متغیرهای تحقیق از الگوی خودتوضیحی با وقفه‌های توزیعی غیرخطی (NARDL) استفاده گردید. متغیرهای مورد بررسی شامل نوسانات قیمت نفت، شدت توسعه تجاری (نسبت صادرات و واردات به تولید ناخالص داخلی)، شاخص نوآوری جهانی و شاخص توسعه انسانی است. داده‌ها از منابع معتبر بین‌المللی مانند بانک جهانی، EIA و UNDP استخراج شدند. نتایج مدل EGARCH نشان داد که نوسانات قیمت نفت در بازه مورد بررسی معنی‌دار و پایدار است. بر اساس یافته‌های مدل NARDL، تمامی متغیرها در سطح اطمینان 95 درصد معنادار بودند. در کوتاه‌مدت، تغییرات مثبت در شاخص‌های نوسانات قیمت نفت، توسعه تجاری، نوآوری و توسعه انسانی اثر مثبت و معناداری بر مصرف انرژی‌های تجدیدپذیر داشتند، در حالی که تغییرات منفی تأثیری منفی داشتند. در بلندمدت، افزایش یک‌درصدی در توسعه تجاری، نوآوری، توسعه انسانی و نوسانات قیمت نفت به ترتیب موجب افزایش 1.52، 1.04، 0.89 و 0.68 درصدی در مصرف انرژی‌های تجدیدپذیر شد. آزمون کرانه‌ها وجود رابطه هم‌انباشتگی بین متغیرها را تأیید کرد. نتایج نشان داد که توسعه تجاری بیشترین تأثیر را بر مصرف انرژی‌های تجدیدپذیر دارد و پس از آن نوآوری، نوسانات قیمت نفت و توسعه انسانی قرار دارند. این یافته‌ها بیانگر ضرورت بهبود سیاست‌گذاری‌های مرتبط با انرژی‌های تجدیدپذیر، توسعه زیرساخت‌های فناوری و تسهیل شرایط تجاری برای افزایش بهره‌گیری از انرژی‌های پاک در ایران است.</p> https://jafci.com/index.php/jafci/article/download/253/153