حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 3 زمستان 1404 1404 10 01 Presenting the Relationship Model between Economic Policy Uncertainty, Unexpected Earnings, and Voluntary Disclosure of Information (Case Study: Companies Listed on the Tehran Stock Exchange) ارائه الگوی روابط بین عدم قطعیت سیاست اقتصادی، سودهای غیرمنتظره و افشای داوطلبانه اطلاعات (مطالعه موردی: شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران) 1 14 FA مهدی عوض زاده تازیانی گروه حسابداری، واحد قشم، دانشگاه آزاد اسلامی، قشم، ایران. محمدحسین رنجبر گروه حسابداری و مدیریت مالی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، هرمزگان، ایران. حسین بدیعی گروه حسابداری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. بیژن عابدینی دانشیار، گروه حسابداری , دانشکده مدیریت، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران. Journal Article 1404/03/05 <p>This study aimed to design and test a model explaining the relationship between economic policy uncertainty, unexpected earnings, and the level of voluntary disclosure among companies listed on the Tehran Stock Exchange. The research was descriptive and ex post facto, relying on historical financial data. The statistical population comprised all listed companies from 2011 to 2019, and 127 firms were selected through systematic elimination. Data were extracted from financial statements and board reports and analyzed using panel regression with F-Limer (Chow) and Hausman tests. Unexpected earnings were measured as the deviation between actual and forecasted earnings per share, while voluntary disclosure was assessed using a six-component disclosure index. Economic policy uncertainty was calculated based on the inflation rate. Results revealed a negative and significant effect of economic policy uncertainty on unexpected earnings, indicating that higher policy uncertainty decreases the likelihood of generating positive unexpected profits. Conversely, the impact of economic policy uncertainty on voluntary disclosure was not significant, showing no direct relationship between policy uncertainty and managers’ disclosure behavior. The determination coefficients were 49% for the unexpected earnings model and 89% for the voluntary disclosure model, confirming acceptable explanatory power. The findings highlight the importance of stable economic policies in improving earnings predictability and reducing investor risk while suggesting that policy uncertainty alone does not significantly drive voluntary disclosure decisions. Policymakers should aim to minimize economic volatility and enhance transparency to strengthen investor confidence and market efficiency.</p> <p>این پژوهش با هدف طراحی و آزمون الگویی برای تبیین رابطه میان عدم قطعیت سیاست اقتصادی، سودهای غیرمنتظره و سطح افشای داوطلبانه اطلاعات در شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران انجام شد. این مطالعه از نوع توصیفی-پس‌رویدادی و مبتنی بر داده‌های تاریخی است. جامعه آماری شامل کلیه شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۸ بود. با روش حذف سیستماتیک ۱۲۷ شرکت انتخاب شد. داده‌ها از صورت‌های مالی و گزارش‌های هیئت‌مدیره گردآوری و با استفاده از رگرسیون داده‌های تابلویی و آزمون‌های F لیمر (چاو) و هاسمن تحلیل گردید. برای سنجش سودهای غیرمنتظره از تفاوت سود واقعی و پیش‌بینی‌شده هر سهم و برای افشای داوطلبانه از شاخص محتوای اطلاعاتی شش‌گانه استفاده شد. متغیر عدم قطعیت سیاست اقتصادی بر پایه نرخ تورم محاسبه گردید. نتایج نشان داد عدم قطعیت سیاست اقتصادی اثر منفی و معناداری بر سودهای غیرمنتظره شرکت‌ها دارد و با افزایش نااطمینانی اقتصادی، احتمال ایجاد سود غیرمنتظره کاهش می‌یابد. در مقابل، اثر عدم قطعیت سیاست اقتصادی بر افشای داوطلبانه اطلاعات معنادار نبود و این متغیر نتوانست تغییر سطح افشا را در شرکت‌ها توضیح دهد. ضریب تعیین مدل سود غیرمنتظره ۴۹ درصد و مدل افشای داوطلبانه ۸۹ درصد برآورد شد که نشان‌دهنده برازش مناسب الگوها است. یافته‌ها بیانگر نقش مهم ثبات سیاست‌های اقتصادی در بهبود پیش‌بینی‌پذیری سود شرکت‌ها و کاهش ریسک سرمایه‌گذاران است. در عین حال، عدم قطعیت سیاستی محرک معناداری برای تغییر رفتار افشای داوطلبانه مدیران نیست. پیشنهاد می‌شود سیاست‌گذاران با کاهش نوسانات اقتصادی و ایجاد شفافیت بیشتر، زمینه اعتماد سرمایه‌گذاران و کارایی بازار را تقویت کنند.</p> https://jafci.com/index.php/jafci/article/download/203/140