حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 3 زمستان 1404 1404 08 15 Identifying the Characteristics and Dimensions of Emotional Tone in Companies’ Annual Reports and Examining Its Relationship with Financial Distress شناسایی ویژگی‌ها و ابعاد لحن احساسی در گزارش‌های سالانه شرکت‌ها و بررسی ارتباط آن با احتمال درماندگی مالی 1 17 FA مجید جهان تیغ گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران اکرم تفتیان گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران محمود معین الدین گروه حسابداری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران Journal Article 1404/04/03 <p>This study aims to identify the dimensions of emotional tone in annual reports and examine their relationship with the probability of corporate financial distress to provide qualitative indicators complementing traditional predictive models. A qualitative approach using thematic analysis was employed. Data were collected through semi-structured interviews with 15 financial managers and expert analysts selected purposefully based on at least five years of experience analyzing financial reports. The analysis process included open, axial, and selective coding. Credibility and reliability were ensured through Guba and Lincoln’s criteria, and inter-coder agreement was measured using Krippendorff’s alpha and Cohen’s kappa. The results revealed that negative emotional tone—including financial concerns, profitability decline, liquidity issues, and economic crises—acts as an early warning indicator of financial distress. In contrast, positive tone, reflected in sustainable growth, improved cash flow, and reduced debt, indicates financial stability and lower distress risk. Ambiguity regarding economic outlook and long-term strategies, as well as references to managerial weaknesses, were also associated with increased distress risk. Moreover, external factors such as economic volatility, sanctions, and legal issues significantly influenced the tone of reports and distress prediction. Analyzing the emotional tone of annual reports can serve as a complementary tool to quantitative models for predicting financial distress, enabling analysts, managers, and investors to identify early warning signals of financial crises. It is recommended that companies and regulators integrate thematic analysis and natural language processing into financial health assessment frameworks.</p> <p>هدف پژوهش حاضر شناسایی ابعاد لحن احساسی در گزارش‌های سالانه شرکت‌ها و تبیین ارتباط آن با احتمال درماندگی مالی به‌منظور ارائه شاخص‌های کیفی مکمل مدل‌های پیش‌بینی مالی است. این مطالعه با رویکرد کیفی و استفاده از تحلیل تم انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۵ نفر از مدیران مالی و تحلیلگران خبره گردآوری شد. انتخاب مشارکت‌کنندگان به‌صورت هدفمند و بر اساس حداقل پنج سال تجربه تحلیل گزارش‌های مالی انجام گرفت. فرایند تحلیل شامل کدگذاری باز، محوری و انتخابی بود. برای اطمینان از روایی و پایایی، معیارهای گوبا و لینکلن به کار گرفته شد و توافق بین دو کدگذار با شاخص‌هایی چون آلفای کریپندورف و کاپای کوهن سنجیده شد. نتایج نشان داد لحن احساسی منفی شامل نگرانی‌های مالی، کاهش سودآوری، مشکلات نقدینگی و بحران‌های اقتصادی، به‌عنوان سیگنال هشداردهنده درماندگی مالی عمل می‌کند. لحن مثبت همراه با رشد پایدار، بهبود جریان نقدی و کاهش بدهی‌ها نشانه ثبات مالی و کاهش ریسک درماندگی است. همچنین ابهام در چشم‌انداز اقتصادی، عدم وضوح اهداف بلندمدت و اشاره به مشکلات مدیریتی از دیگر عوامل مرتبط با افزایش ریسک درماندگی شناسایی شد. عوامل محیطی مانند نوسانات اقتصادی، تحریم‌ها و مسائل قانونی نیز تأثیر معناداری بر لحن گزارشات و پیش‌بینی درماندگی دارند. تحلیل لحن احساسی گزارش‌های سالانه می‌تواند ابزار مکملی برای مدل‌های کمی پیش‌بینی درماندگی مالی باشد و به تحلیلگران، مدیران و سرمایه‌گذاران در شناسایی زودهنگام بحران‌های مالی کمک کند. پیشنهاد می‌شود شرکت‌ها و نهادهای نظارتی از مدل‌های مبتنی بر تحلیل تم و پردازش زبان طبیعی برای ارزیابی سلامت مالی سازمان‌ها استفاده کنند.</p> https://jafci.com/index.php/jafci/article/download/188/126