حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 3 پاییز 1404 1404 07 23 Adoption of Blockchain Technology in Accounting: Examining Organizational Decision-Making Factors پذیرش فناوری بلاک‌چین در زمینه حسابداری با بررسی عوامل مؤثر بر تصمیم سازمان برای پذیرش این فناوری 1 20 FA حسین میجانی گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران عباس شیبانی تذرجی گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران محمدرضا خضری پور گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران Journal Article 1404/03/18 <p>This study aims to identify and analyze individual, organizational, technological, and social factors influencing organizational decisions to adopt blockchain technology in accounting. This research employed a mixed-methods design. In the qualitative phase, data were collected through semi-structured interviews with five experts in financial management and information technology and analyzed via thematic analysis using NVivo. In the quantitative phase, data from 384 financial managers, accounting experts, and system specialists from firms listed on the Tehran Stock Exchange were analyzed using structural equation modeling in Smart PLS. The instrument’s reliability and validity were confirmed through KMO, Cronbach’s alpha, composite reliability, and convergent and discriminant validity tests. Qualitative findings revealed four main themes—institutional distrust, the role of modern governance tools, enhancement of social capital, and rebuilding trust through transparency—as key influencers of blockchain adoption. Quantitative results showed that perceived ease of use (β=0.948; t=93.533), perceived usefulness (β=0.448; t=4.835), user attitude (β=0.619; t=5.990), managerial self-efficacy (β=0.676; t=7.599), and firm strategic orientation (β=0.812; t=20.764) had significant positive effects on intention and ultimately on blockchain usage. The GOF index value of 0.567 indicated strong model fit. The findings suggest that adopting blockchain in accounting requires simultaneous attention to technical, organizational, individual, and cultural factors. Enhancing perceived usefulness and ease of use, alongside managerial support, positive organizational culture, and human capital development, can facilitate successful adoption, thereby improving transparency, security, and efficiency in accounting processes.</p> <p>هدف این پژوهش شناسایی و تحلیل عوامل فردی، سازمانی، فناورانه و اجتماعی مؤثر بر تصمیم سازمان‌ها برای پذیرش فناوری بلاک‌چین در حوزه حسابداری است. این مطالعه با رویکرد ترکیبی انجام شد. در بخش کیفی، داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 5 خبره در حوزه مدیریت مالی و فناوری اطلاعات گردآوری و با روش تحلیل مضمون در NVivo کدگذاری و تحلیل شدند. در بخش کمی، داده‌ها از 384 نفر از مدیران، کارشناسان مالی و حسابداران شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران گردآوری و با روش مدل‌سازی معادلات ساختاری و نرم‌افزار Smart PLS تحلیل شد. روایی و پایایی ابزار با شاخص‌های KMO، آلفای کرونباخ، پایایی ترکیبی و روایی همگرا و واگرا تأیید شد. یافته‌های بخش کیفی نشان داد چهار مضمون اصلی شامل بی‌اعتمادی نهادی، تأثیر ابزارهای نوین حکمرانی، ارتقای سرمایه اجتماعی و بازسازی اعتماد از طریق شفاف‌سازی بر پذیرش بلاک‌چین تأثیرگذارند. در بخش کمی، نتایج مدل ساختاری نشان داد متغیرهای «درک سهولت» (β=0.948؛ t=93.533)، «درک سودمندی» (β=0.448؛ t=4.835)، «نگرش کاربر» (β=0.619؛ t=5.990)، «خودکارآمدی مدیران» (β=0.676؛ t=7.599) و «جهت‌گیری استراتژیک بنگاه» (β=0.812؛ t=20.764) تأثیر مثبت و معناداری بر تمایل و در نهایت کاربری بلاک‌چین دارند. شاخص GOF برابر 0.567 نشان داد که مدل از برازش قوی برخوردار است. پژوهش حاضر نشان می‌دهد که پذیرش بلاک‌چین در حسابداری مستلزم توجه هم‌زمان به عوامل فنی، سازمانی، فردی و فرهنگی است. درک سودمندی و سهولت استفاده، همراه با حمایت مدیریتی، فرهنگ سازمانی مثبت و تقویت سرمایه انسانی می‌تواند مسیر به‌کارگیری موفق این فناوری را هموار کند و به ارتقای شفافیت، امنیت و کارایی فرآیندهای حسابداری کمک نماید.</p> https://jafci.com/index.php/jafci/article/download/169/109